ایدز و بهداشت دهان و دندان
ایدز نامی است که با شنیدن آن بسیاری به وحشت می افتند و آن را به عنوان یک بیماری ناعلاج و کشنده می شناسند ، در حالی که امروز و با پیشرفت های صورت گرفته این بیماری قابل کنترل است ، اما آیا می دانید ایدز چیست ؟ ایدز ( AIDS ) مخخف یه عبارت انگلیسی ( Acquired Immunodeficiency Syndrome ) که معنی آن به فارسی اینگونه ترجمه می شود : سندرم نقص ایمنی اکتسابی. این بیماری توسط ویروسی به نام اچ آی وی منتقل میشود .
جالبه بدونید در قرن 20 و 21 دو بیماری ایدز و هپاتیت به عنوان خطرناکترین انواع بیماری ها شناخته می شد . برای این بیماری ها تا سال های اخیر درمانی وجود نداشت و همین امر موجب نگرانی بسیاری از جوامع شده بود. در سال های اولیه پیدایش این بیماری لاعلاج بسیاری از مردم از تعامل با افراد مبتلا به آن هراس داشتند و متاسفانه این افراد مجبور بودند به سختی در کنار مردم زندگی روزانه خود را داشته باشند به همین دلیل اغلب افراد مبتلا بیماری خود را پنهان می کردند همین امر باعث افزایش بیماری ایدز در میان مردم شد.
اما خوشبختانه امروزه مردم با این بیماری و راه های ابتلا به آن آشنا شده اند و دیگر از بیماران هراسی ندارند. افراد مبتلا مانند دیگر مردم زندگی عادی خود را دارند و مانند هر انسان دیگری به خدمات اجتماعی، پزشکی، دندانپزشکی و … نیازمند هستند. اما به دلیل بیماری که دارند باید در دریافت خدمات احتیاط نمایند و دندانپزشکی یکی از مهمترین نیازها و خدمات است که باید ، نکات برخورد با آن را بدانند
آیا ایدز تاثیری در بهداشت دهان و دندان دارد
در جواب به این سوال باید بگوییم بله ایدز میتواند تاثیری مستقیم در روند بهداشت دهان و دندان شما داشته باشد ، به خاطر ضعیف شدن سیستم ایمنی بدن در مبتلایان به این بیماری باعث تاثیرات مستقیم بر روی سلامت دهان و دندان نیز خواهد داشت. مقابله با عفونتهای ناشی از ویروس HIV و AIDS بسیار دشوار و زمانبر است. از جمله اثرات این بیماری بر دهان میتوان به موارد زیر اشاره کرد :
- خشک شدن دهان یا زروستومی
- متورم شدن غدد لنفاوی یا لنفادنوپاتی
- برفک یا قارچ دهان
- لکوپلاکیای مویی که با یک عفونت ویروسی مانند اپشتین بار ویروس (Epstein–Barr virus) ارتباط دارد.
- سارکوم کاپوسی
- عفونتهای باکتریایی دهانی مانند بیماری لثه پریودنتال (عفونت لثه)
- ورم غدد بزاقی
- زخمهای ناشی از تبخال یا هرپس سیمپلکس (Herpes simplex)
- زگیل ناشی ازویروس پاپیلوم انسانی یا HPV
- آفت یا زخمهای دهانی
افراد مبتلابه ویروس HIV تغییرات بخصوصی را دردهان و وضعیت سیستم ایمنیشان تجربه میکنند. مشکلات دهانی متعددی وجود دارند که میتوانند با مقاومتهای مختلفی در یک سیستم ایمنی در ارتباط باشند. برخی مشکلات دهانی وجود دارند که هنگامیکه سیستم ایمنی بدن شروع به ضعیف شدن میکند، مشهود میشوند. مشکلات دیگر دهانی در مراحل بعدی تحلیل رفتن سیستم ایمنی نیز بروز میکنند.
مبتلایان به ایدز چگونه به بهداشت دهان و دندان خود اهمیت دهند ؟
اگر مبتلابه عفونت ویروس HIV هستید، باید حتماً دو بار در روز دندانهایتان را مسواک بزنید، یکبار در روز نخ دندان بکشید، از دهانشویههای فلورایدی و خمیردندان فلورایدی استفاده کنید و هرگاه برایتان مقدور باشد، برای معاینهی دندانها به دندانپزشک مراجعه کنید. اگرچه سیستم ایمنیتان هنوز ممکن است از قدرت لازم برخوردار باشد، اما باید دو بار در سال به دندانپزشک مراجعه کنید. اگر سیستم ایمنیتان شروع به ضعیفتر شدن کرد، باید تعداد دفعات مراجعه را بیشتر کنید.
خشکی دهان یازروستومی، شایعترین عوارض مصرف برخی داروهایی ست که برای کنترل بیماری ایدز و ویروس HIV مورداستفاده قرار میگیرند. براثر خشکی دهان، نسبت به پوسیدگی دندان، برفک دهان یا عفونت قارچی دهانی، عفونت و ورم و سایر بیماریهای لثه آسیبپذیرتر خواهید شد. وقتی بزاق دهان کم باشد، مایع کمتری برای شستشوی غذاها، مواد قندی، باکتریها و مواد اسیدی ناشی از باکتریها وجود خواهد داشت. این مواد اسیدی میتوانند موجب پوسیدگی مینای دندان شما خواهد شد. متخصص دندانپزشک شما میتواند یک دهانشویهی فلورایدی، ژل فلوراید یا یک مادهی جایگزین کنندهی بزاق را برایتان تجویز کند که میتواند خطرات پوسیدگی دندان و برفک دهانی را کاهش دهد.
| حتما بخوانید : خمیر دندان سفید کننده چه کاربردی دارد ؟ |
آیا ایدز برای بهداشت دهان و دندان کودکان نیز تاثیرگذار است ؟
برفک دهانی یک مشکل بسیار شایع در کودکانی است که به ویروس HIV مبتلا هستند. برفک دهانی را میتوان با استفاده از دهانشویههای دارویی درمان کرد. داروهای بسیار زیادی به کودکان مبتلا به ایدز داده میشود و این داروها معمولا حاوی قند زیادی هستند. وقتی کودکان این داروها را مصرف میکنند،حتما باید دهانشان را بشویند تا از پوسیدگی دندان جلوگیری شود. پوسیدگی دندان، یک مشکل بسیار جدی برای کودکان مبتلا به ایدز است زیرا میتواند منجر به عفونت و درد دندان و مشکل جویدن غذا شوند، ازاینرو باعث کم وزن شدن کودک و سوءتغذیه آنها میشوند.
اکیدا توصیه میکنیم در صورتی که کودک شما به این بیماری مبتلاست حتما برای مراقبت های بهداشتی دهان و دندان وی با متخصص دندانپزشک کودکان مشورت داشته باشید ، به طور عادی و حتی در شرایط عادی پوسیدگی دندان یکی از علل مراجعات گسترده والدین به مطب های دندانپزشکی برای فرزندانشان است ، این مورد برای کودکان مبتلا به این بیماری بیشتر است و در صورت عدم توجه میتواند حتی باعث از دست دادن دندان کودک شود . باز هم تاکید میکنیم این تفکر که دندان شیری چندان اهمیت نداشته و از دست دادن آن برای دندان های دایمی کودک دارای اهمیت نیست تفکر اشتباهی است پس حتما با دندانپزشک کودکان در ارتباط باشید
مبتلایان به ایدز چگونه به مطب دندانپزشکی مراجعه کنند
درمان های مربوط به دهان و دندان تنها برای افراد عادی انجام نمی شود بلکه تمامی افراد حتی آنان که دارای بیماری ها و مشکلات گوناگونی هستند لازم است برای درمان و مراقبت بهداشت دهان و دندان خود به طور منظم به دندانپزشکی مراجعه کنند ، اما یک نکته مهم در این میان است و آن اینکه همیشه باید دندانپزشکتان را در جریان وضعیت بیماریتان قرار دهید. علاوه براین، باید دندانپزشکتان را جزئی از تیم پزشکیتان درنظر بگیرید. دندانپزشک شما باید همه چیز را دربارهی بیماریتان بداند. این شامل وضعیت ایمنی بدن، داروهای مورد استفاده و دوز مصرفی آنها میشود.
معمولا، افراد مبتلا به ویروس ایدز، قبل از درمان دندانپزشکی نیازی به مصرف آنتی بیوتیک ندارند. اگر تعداد گلبولهای قرمز خون یا تعداد نئوتروفیل شما پایین باشد، دندانپزشک ممکن است از داروهای آنتی بیوتیک برای شما استفاده کند. اگر دچار مشکلی مانند نئوتروپنی باشید ممکن است به داروی آنتی بیوتیک نیاز داشته باشید. اگر دندانپزشک شما مصرف آنتی بیوتیک را برای شما تجویز کرده است، قبل و بعد از مصرف دهانتان را بشویید. ممکن است نیاز باشد که لثههایتان را قبل از عمل با دهانشویه شسته بشویید.
به خاطر داشته باشید نگرانی های بی مورد و عدم اعتماد و اطمینان به دندانپزشک و مخفی کردن بیماری میتواند عواقب جبران ناپذیری داشته باشد ، دندانپزشک با دانستن مشکل شما میتواند در طی کردن روند درمانی مربوط به دندان و دهان شما بهترین کمک را به شما داشته باشد ، پس با وی در این مورد صحبت کنید
اهمیت نحوه درمان و جلوگیری از خونریزی
همانگونه که ممکن است بدانید ، بیماری ایدز باعث کاهش تعداد گلبولهای قرمز خون در پلاکتها میشود. این پلاکتها به لخته شدن خون کمک میکنند. اگر تعداد پلاکتها بالاتر از 50000 باشد، تغییرات زیادی در درمان دندانپزشکی شما وجود نخواهد داشت. اگرچه، اگر تعداد پلاکتهایتان پایینتر از این تعداد باشد، درمانتان باید توسط یک دندانپزشک بخصوصی با تجربه بالا در درمان بیمارانی با بیماریهای خاص انجام بگیرد. یک دنداپزشک عمومی ممکن است نتواند درمان دندانپزشکی کلی و جامعی را انجام دهد.
| حتما بخوانید : پس زدن ایمپلنت چه علتی و درمانی دارد ؟ |
بیمازی ایدز همچنین باعث کاهش ﺗﻌﺪﺍﺩ ﮔﻮﻳﭽﻪﻫﺎﻯ ﺧﻮﻥ ﺩﺭ ﺣﺠﻢ ﻣﻌﻴﻨﻰ از سلولهای قرمز خونی (گلبولهای قرمز خون) خواهد شد. کم خونی یا پایین بودن تعداد گلبولهای قرمز خون در ابراد مبتلا به ایدز شایع است. این امر ممکن است از عوارض ناشی از ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺿﺪ ﺭﺗﺮﻭﻭﻳﺮﻭﺳﯽ باشد. دنداپزشک شما باید از جزئیات کامل کم خونی و میزان شدت آن اطلاع داشته باشد. بیماری ایدز و همهی داروهای بکار رفته برای آن میتوانند روی تعداد گویچههای خونی تاثیر داشته باشند، پس باید دندانپزشکتان را از نتایج آخرین آزمایشهای خونتان مطلع کنید.
لازم است بدانید
اطلاع دندانپزشک از بیماری بسیار مهم و حائز اهمیت است. بیماران مبتلا به ایدز باید این نکته را در نظر داشته باشد در مراجعه به دندانپزشکی ها اطلاع دندانپزشک از بیماری آنها هم به نفع خود و هم به نفع افراد دیگر است. همانطور که گفته شد بی خطر ترین عفونت ها اگر وارد بدن این عزیزان شود می تواند سلامت آنها را به مخاطره بی اندازد. لذا اطلاع کادر درمانی دندانپزشکی از بیماری ایدز این افراد بسیار مهم است.
افراد دیگر نیز نباید از بیماران مبتلا هراسی داشته باشند. لازم است بدانید با آنکه این بیماری قابل سرایت است اما فقط از راه رابطه جنسی و ارتباط خونی منتقل می گردد. با آنکه در درمان های دندانپزشکی معمولا برش بافت ها و خونریزی وجود دارد، اما تا به امروز گزارشی حاکی از ابتلا به بیماری ایدز از طریق دریافت خدمات دندانپزشکی گزارش نشده است. استریل وسایل و لوازم دندانپزشکی بعد از هر درمان صورت می گیرد و جای نگرانی از بابت انتقال بیماری ایدز از طریق دندانپزشکی وجود ندارد.
همچنین در صورتی که فرد بیماری خود را به اطلاع کادر درمانی برساند، آنها وظف هستند از وسایل یکبار مصرف برای درمان استفاده نمایند. برای باقی لوازم و تجهیزات دندانپزشکی نیز استریل و ضد عفونی از طریق دستگاه اتوکلاو انجام می شود.